..E-posta: Şifre:
İzEdebiyat'a Üye Ol
Sıkça Sorulanlar
Şifrenizi mi unuttunuz?..
Düşgücü güzelliği, adaleti, mutluluğu yaratır. -Pascal
şiir
öykü
roman
deneme
eleştiri
inceleme
bilimsel
yazarlar
Anasayfa
Son Eklenenler
Forumlar
Üyelik
Yazar Katılımı
Yazar Kütüphaneleri



Şu Anda Ne Yazıyorsunuz?
İnternet ve Yazarlık
Yazarlık Kaynakları
Yazma Süreci
İlk Roman
Kitap Yayınlatmak
Yeni Bir Dünya Düşlemek
Niçin Yazıyorum?
Yazarlar Hakkında Her Şey
Ben Bir Yazarım!
Şu An Ne Okuyorsunuz?
Tüm başlıklar  


 


 

 




Arama Motoru

İzEdebiyat > Deneme > Yüzleşme > Yûşa Irmak




6 Aralık 2021
İyi ve Kötü Krallar  
Yûşa Irmak
XIII. yüzyılda eski bir Çin denemesinde Wang An-şı şöyle sorar: “İnsanlık, hakseverlik, iyi davranış, sadakat, dünyanın ahlak esaslarıdır. Bu noktada krallarla diktatörler birdirler. Kralla diktatör ameli faaliyetlerinde birdirler; peki nasıl oluyor da şöhretleri başka başka oluyor?”


:ADH:
XIII. yüzyılda eski bir Çin denemesinde Wang An-şı şöyle sorar:

“İnsanlık, hakseverlik, iyi davranış, sadakat, dünyanın ahlak esaslarıdır. Bu noktada krallarla diktatörler birdirler. Kralla diktatör ameli faaliyetlerinde birdirler; peki nasıl oluyor da şöhretleri başka başka oluyor?”

Yöneticiler hep halkın yüzüne bakarlar ve hep onlara gülümserler. Gülümseyişi yürekten olan ile çehresinden olanın uygulamada, davranışta, görünüşte birbirlerine benzerlikleri vardır şüphesiz; ama birisi bütün yaptıklarını, yapması gerektiğini hissettiği için yapar; diğeri, halkı kendisinden yüz çevirmesin diye. Birincisinde insanlık ve sadakat şahsi birer sıfat; diğerinde menfaat veya korkunun gereğidir. Birinciler, kişiliklerindeki bütün güzellikleri hükümet işlerine de yansıtıp insanlara güven ve kadirbilirlik duygusu yayarlar; diğerleri hak etmedikleri yetkileri elden çıkmasın diye yalnızca halkı korkuturlar. Onlar, nefret ettikleri halkın kendilerinden nefret etmelerinden başka bir şeyden korkmazlar ve bunu görmemek, bunu duymamak, bunu öğrenmemek için gerekirse ağızları bağlar, dilleri susturur, düşünceleri zindanlara koyarlar. Aydınlık gelişmeler kendi güçlerinin karşısında ilerledikçe ışıkların hüzmelendiği her kapının kapatılmasını emrederler. Gerçek krallar milleti için her an yeni bir kapı açandır oysa.

Bir kral milletine şart koşmaz, yapması gerekeni krallık erdemiyle yapar. Davranışlarında onu taklit eden diktatör ise daima bir asa taşır elinde; gerekirse sallayabilmek için. Kral milletinin menfaatine canını feda eder; kötü kral ise milletin menfaatini canına… Kürsüde her ikisi de aynı cümlelerle, aynı jest ve mimiklerle konuşabilirler; ama gerçek kralın kelimeleri kalbinden, diğerininki dilinin ucundan dökülmektedir.

Bir millet kral için ağlar; ama kötü kral yalnızca gülünen bir soytarıdır. Bir şehir kral için feda edilir; ama kötü kral şehirleri feda edendir. Bir yüz ki krala çevrilirse gülümser; bir yürek ki kralı hissederse bahtiyardır. Kötü kral ise gözyaşı demektir; acılar yaşatır milletine. İşte bu yüzden tarih, kralların adını daima ve iyilikle; kötü krallarınkini ise nadiren, ama hep kötülükle ana gelmiştir.

Meşhur bir meseldir hani Haccac’a sorarlar:

– Neden bu kadar zulmediyorsun?

– Bir millet, der Haccac ya bilgelikle, ya zulümle idare edilir. Bende bilgelik yok ki!..

Şimdi Wang An-şı’nın sözlerine tekrar dönmek gerekiyor.

“Kralla diktatör ameli faaliyetlerinde birdirler; peki nasıl oluyor da şöhretleri başka başka oluyor?”

Bu çok ciddi sorunun cevabı da çok basit aslında: “Yürekleri başka başkadır da ondan…” Yürekleri başka insanlar, aynı işi yaparken bile hareketlerinde ve tavırlarında başka başkadır. Hareketleri ve tavırları başka başka olan insanların başarıları da bir olamaz, şüphesiz. Peki o halde, başarıları bir olmayan insanların şöhretleri nasıl bir olsun? Kralın yaptığı her iş, yüreğinden iyilikle mi yansıyor, yoksa çıkar kaygısıyla mı; kendisi için mi yapılıyor, yoksa milleti için mi; bakmasını bilen herkes bilir bunu, çocuk bile olsa. Sonra da güvenir krala.

İyi bir kral isterse, bir millet, değil malını, canını bile verir; uzakta ve yakında olsa… Ve iyi bir kral, elinde asa taşımayan kraldır.

Hatırlayın Özal’ı, Menderes’i ve Erdoğan’ı…



Söyleyeceklerim var!

Bu yazıda yazanlara katılıyor musunuz? Eklemek istediğiniz bir şey var mı? Katılmadığınız, beğenmediğiniz ya da düzeltilmesi gerekiyor diye düşündüğünüz bilgiler mi içeriyor?

Yazıları yorumlayabilmek için üye olmalısınız. Neden mi? İnanıyoruz ki, yüreklerini ve düşüncelerini çekinmeden okurlarına açan yazarlarımız, yazıları hakkında fikir yürütenlerle istediklerinde diyaloğa geçebilmeliler.

Daha önceden kayıt olduysanız, burayı tıklayın.


 


İzEdebiyat yazarı olarak seçeceğiniz yazıları kendi kişisel kütüphanenizde sergileyebilirsiniz. Kendi kütüphanenizi oluşturmak için burayı tıklayın.

Yazarın yüzleşme kümesinde bulunan diğer yazıları...
Kış İçin Bir Sandık Dolusu Kitap
İncir Çekirdeğini Doldurmak Ya da Doldurmamak

Yazarın deneme ana kümesinde bulunan diğer yazıları...
Boş Çerçeve
Tesirsiz Sözler!
Tadı Damağımızda Kalan Tatlar
Tesirsiz Sözler 3
"Zeytinliklerin Altında Sükûn Yok!"
Refik Halid’in Ahmed Midhat Efendi’si
Gerçek Temizlik…
İhtiyarlara Yer Var!
Günde 25 Dolar Artı Masraflar
Tesirsiz Sözler 2

Yazarın diğer ana kümelerde yazmış olduğu yazılar...
Lafzı Terennüm [Şiir]
Sevgiliye Hasretle [Şiir]
Sana Bildirdiklerim [Şiir]
Bilmiyorum [Şiir]
Bir Dudak Yarılması [Şiir]
Beste-i Nigar [Şiir]
Kehribar Gözlüm [Şiir]
Yâr Gördüm [Şiir]
Med Cezir [Şiir]
Geceye Kâside [Şiir]


Yûşa Irmak kimdir?

Felsefe ve edebiyat aşığı! Yayıncı, gazeteci ve kitapsever. . .


yazardan son gelenler

 




| Şiir | Öykü | Roman | Deneme | Eleştiri | İnceleme | Bilimsel | Yazarlar | Babıali Kütüphanesi | Yazar Kütüphaneleri | Yaratıcı Yazarlık

| Katılım | İletişim | Yasallık | Saklılık & Gizlilik | Yayın İlkeleri | İzEdebiyat? | SSS | Künye | Üye Girişi |

Custom & Premade Book Covers
Book Cover Zone
Premade Book Covers

İzEdebiyat bir İzlenim Yapım sitesidir. © İzlenim Yapım, 2022 | © Yûşa Irmak, 2022
İzEdebiyat'da yayınlanan bütün yazılar, telif hakları yasalarınca korunmaktadır. Tümü yazarlarının ya da telif hakkı sahiplerinin izniyle sitemizde yer almaktadır. Yazarların ya da telif hakkı sahiplerinin izni olmaksızın sitede yer alan metinlerin -kısa alıntı ve tanıtımlar dışında- herhangi bir biçimde basılması/yayınlanması kesinlikle yasaktır.
Ayrıntılı bilgi icin Yasallık bölümüne bkz.