..E-posta: ifre:
zEdebiyat'a Üye Ol
Ska Sorulanlar
ifrenizi mi unuttunuz?..
Sorularla dolu bir kitap... hibir zaman eksiksiz olamaz. -Robert Hamilton
iir
yk
roman
deneme
eletiri
inceleme
bilimsel
yazarlar
Anasayfa
Son Eklenenler
Forumlar
yelik
Yazar Katlm
Yazar Ktphaneleri



u Anda Ne Yazyorsunuz?
nternet ve Yazarlk
Yazarlk Kaynaklar
Yazma Sreci
lk Roman
Kitap Yaynlatmak
Yeni Bir Dnya Dlemek
Niin Yazyorum?
Yazarlar Hakknda Her ey
Ben Bir Yazarm!
u An Ne Okuyorsunuz?
Tm balklar  


 


 

 




Arama Motoru

zEdebiyat > Deneme > Sanat > Salih Zeki avdarolu




15 Nisan 2010
ekip Ayhan zk  
20. YZYILIN SIRA DII VE BYK BESTEKRI

Salih Zeki avdarolu


Trk Muskisinin nemli bestekrlarndan ekip Ayhan' a ilikin tantc bir yaz...


:CAAE:
1950’ li yllarn son senelerini hatrlayanlar, o yllarda gerek radyolarda ve gerekse gazinolarda “ Belki bir sabah geleceksin / Lkin vakit gemi olacak” isimli Rast arknn da dillere pelesenk olduunu hatrlayacaklardr.

arknn szleri de, bestesi de o gnlerde henz 27 yanda olan ekip Ayhan zk ( 2 ubat 1931 – 17 Nisan 1981 ) a aittir ve bu ark onun mzik hayatnda yapt ilk bestedir.

aziye ve Rait zk iftinin evlatlar olarak Ankara’ da doan zk, henz alt yanda iken, babas ondaki yetenei kefetmi olmal ki kk ekip’ e mzik dersleri aldrmaya balar. lkokulu Ankara’ da okur. Sonraki renimini, 1942 ylnda geldii stanbul’ da Haydarpaa Lisesi’ ni bitirerek tamamlar. Lise sralarnda iken, kendisi ud renmek isterken, babasnn ynlendirmesi ile keman dersleri alr. lk hocas Selahaddin Bey isimli bir mzisyendir. Daha sonra sazn seer ve tamamen kendi imkn ile ud’ a byk bir hakimiyet kazanr.

O yllarda aralarnda sk bir dostluk balayan Avni Anl’ n tavsiyesiyle skdar Musk Cemiyeti’ nde Emin Ongan’ n rencisi olur. Muskdeki temel bilgilerini ve slbunu burada kazanr.

1952- 54 yllar arasnda Mamak Muhabere Okulu’ nda yedek subay olarak askerlik grevini yapar.

Avni Anl’ n 35. Sanat Yl sebebiyle, ekip Bey skdar Musk Cemiyeti’ ndeki beraberliklerine ilikin, Avni Bey’ e ithafen unlar yazacaktr :

“… ocukluk ve genlik arkadam, san’ at leminde de muhibbim iin sylenecek ne var ki….

… Bir zamanlarn en skin mtekaidler beldesi Selimiye Mahallesi geldi aklma. Mzie orada balaym, seninle skdar Musk Cemiyeti’ ne gidiim, top oynadmz yangn yerleri, denize beraber gidilerimiz, bana yzme retmen ifte Kayalar’ da…Harem vapurunda beraber yolculuklarmz ve sohbetlerimiz. Yaptn eserleri ilk bana okuman, notalar falan, filn… Neler neler. Ne abuk geldik ellilere merdiven dayadk…” 1

Askerliini bitirdikten sonra, bir sre leri Trk Musksi Konservatuvar’ na devam eder. Burada da Lika Karabey’ in derslerinden nemli birikimler kazanr. Artk olduka baarl bir mzisyen ve uddir. Trk Musksi Bestekrlar Nota Klliyat’ nn yaymlanmas konusunda nemli almalar yapan Sayn Rahmi Kalaycolu’ nun anlattna gre :

“Abisi , ekip Ayhan ve babas Rait amca beraber bana gelmilerdi stanbul’a stanbul Radyosun’ da ud kadrosuna girmesi iin altk Cevdet ala’ ya sordum. Rahmi’ cim biraz zor. Gzel alyor: ama kadromuz ok dolu dedi. Ankara’ya gnderdik. Ankara’ya gittii dakika byk bir bestekar oldu…” 2

Hocalar zzeddin kte ve Tark Kip’ in tevik ve referanslar ile 1958 ylnda girdii Ankara Radyosu’ nun snavn kazanarak, burada greve balar. Ankara Radyosunda sekiz yl aralksz olarak altktan sonra, 1966 ylndan mne kadar da stanbul Radyosu’ nda grev yapar. stanbul’ a geldikten sonra, gazinolarca aranlan bir ud olacaktr.

Olduka ksa sren hayat boyunca yapt bestelerden bir ou, hem yaad dnemde, hem de vefatndan sonra musikinaslarca zevkle alnp, sylenmekte ve dinlenilmektedir.

Cumhuriyetin kurulu dneminde Sadettin Kaynak ve Selahaddin Pnar Trk Musksinin zne dokunmakszn, besteleriyle nasl farkl bir tarz getirmilerse, ekip Ayhan zk da Demokrasimizin emekle dneminde yapt arklarla muskimize yeni bir ufuk getirmitir.

Nasl ki Sadettin Kaynak’ n arklar denilince solist olarak Safiye Ayla, Selahaddin Pnar’ da Sabite Tur Glerman akla geliyorsa, ekip Ayhan arklarnda ise, hemen Nee Can hatrlanacaktr. Mesela lkemiz’de ilk altn plak armaan, Nee Can tarafndan Grafson plak’ a okunan “in iin yanyor” adl eserine verilecektir..

Buselik/ Gzel olmaya gzelsin, Olsamd ben sem, Hicaz/ Bir garip Orhan Veli, Nihavent/ mrmn gzel a, Tek resim senden kalan, Yzme bakyor apkn, Rast/ O muydu yanmdan geen ?, Szink/ apkn seni gidi apkn isimli arklar bata olmak zere, bir ok arksndaki melodik ve ritmik yap o gne kadar yaplm arklardan bambaka bir tarz gsterir.

arklarnda en ok Nihavent, Bselik, Muhayyer Krd gibi bat mziinin tonal yapsna uygun makamlar kullanmtr. Bu iki makam dnda Rast, Hzzam ve Hicaz gibi makamlarlada sevilen arklar bestelemitir. arklarnn neredeyse tamamnda usul olarak Dyek’ i kullanm, sadece birka arksnda Semai ve aksak gibi usulleri tercih etmitir.
ekip Ayhan’ n arklar Yeilam filmlerinin Hem fon mziklerinde, hem de arklarn stne kurulan senaryolarda olduka youn bir ekilde kullanlmtr. Bunun dnda ekip Bey, birka filmin mziklerini bizzat kendisi yapmtr. Bu filmler :

1963’ de Senaryosunu Blent Oran’ n yazd, ynetmenliini Semih Evin’ in yapt, barollerini Turgut zatay, Glgn Ok, Ulvi Uraz, Hseyin Baradan ve Muazzez Aray’ n oynad “ Meneke Gzler”,

1964’ de senaryosunu yine Blent Oran, ynetmenliini Aravir Alyanak, barollerini Ayhan Ik, Hlya Koyiit, Sadri Alk, Hulusi Kentmen ve aziye Moral’n oynadklar “ Taral Kz “,

1965’ de senarist ve ynetmenliini Nejat Saydam’ n yapt, ba rollerini, Tanju Grsu, Selda Alkor, Nuri Altnok, Reha Yurdakul’ un oynad “ ieki Kz “ dr.

Ayn yl, senaryosunu Sadk endil ve hsan peki’ nnin yapt, Ertem Eilmez’ in ynetip, barolerini Selda Alkor,Kartal Tibet, Ali en, Hulusi Kentmen ve Mnir zkul’ un oynadklar “ Senede Bir Gn “ isimli filmlerin mziini de yapacaktr.

Senede bir gn o kadar beenilmitir ki, aradan sadece alt sene getikten sonra, ayn isimle ikinci bir film daha ekilir. Filmin senarist ve ynetmeni yine ayndr. Ancak, barollerde bu kere Hlya Koyit, Kartal Tibet, Metin Serezli, Bilal nci, Kadir Savun ve Mnir zkul vardr. Bu filmin mziklerini de ekip Ayhan yapar.

Karcar makamndan besteledii , “ Unutmadm seni ben unutmadm, her zaman kalbimdesin/ Aylar, yllar geti, syle sen nerdesin / Anlald, sen geri dnlmeyen yerdesin /Unutmadm, unutamadm seni ben, her zaman bendesin “ isimli arknn hikyesi olduka dramatiktir.

Bestekr – solist Ekrem Gyer’ in 1954 ylnda vefat, ei Radyo sanats Mzehher Gyer’ in zerinde uzun yllar silinmeyecek bir ac ve keder brakr. nk einin salnda kendisi iin yazp besteledii “ Unutturamaz seni hibir ey “ isimli arks sonucunda bir ak evlilii yapmlar ve bu evlilikten de ileride o da radyo sanats olacak Metin Gyer dnyaya gelmitir.

Mzehher Hanm yllarn silemedii bu ac ile, Ekrem Gyer’ in “Unutturamaz seni hibir ey “ arksnn gftesine bir nazire olarak “ Unutturamaz seni hibir ey ” szleri ile balayan gftesini yazar. antasnda gezdirdii bu gfteyi, Ankara Radyosu’ ndan arkada ekip Ayhan’ a uzatr ve herhalde bu szlere uygun mzii onun yapacana inandn syler. Bir sre sonra gfte, karcar makamnda bestelenir, olduka byk bir beeni ile karlanr , her frsatta ayn duygusallkla seslendirilir , heyecan ve hznle dinlenir.

1979 ylnda yakaland grtlak kanseri ile iki yl bouur. Londra’ da girdii ameliyattan sonra, lmne kadar konuma yeteneini de kaybeder. Nihayet 17 Nisan 1981 gn sabaha kar Cerrahpaa Tp Fakltesi Hastanesi’ nde hayata veda eder.

Yllar ne abuk geiyor. Her 17 Nisan gn, onu kaybettiimiz yllara bir yenisini ekliyor. Bu ylla birlikte artk aramzda olmaynn zerinden tam 29 sene gemi olacak. Ancak arklar bestelendii gndeki tazeliiyle gnllerimizde geziniyor.

Kabri nur olsun…

ekip Ayhan zk’ n Besteleri

Acem Krdl – Dyek Bir bahar akamnda yine bana dnsen
Acem Krdl – Dyek Bir gn bana geleceksin yllardan sonra
Acem Krdl – Sem Seni ok seviyorum her zaman seveceim
Acem Krdl – Sem Son verelim gel bu aka
Buselik – Dyek Geceleyin bir ses bler uykumu
Buselik – Yrk – Sem Gzel olmaya gzel gzelsin diyemem ki
Buselik – Sem Olsamd ben sem olsand sen hev
Buselik – Yrk Sem Senindir bu ark senindir yeil gzlm
Buselik – Sengin Sem Dalma gnlm dalma hayle Hisar
Hicaz – Dyek Ak brak pencereni rtme perdeni bu gece
Hicaz – Dyek stanbul’ da Boazi’ nde bir garip Orhan Veliyim

Hicaz - Dyek Dnme yle derin…
Hicaz – Aksak Ne sylesem nfile gnl sz dinlemez
Hicaz - Dyek Gnlmde amadan solan bir glsn
Hseyni –Y.Semai Gzlerime bakmasaydn yreimi yakmasaydn Hzzam- Dyek Aylar yllar geti yok senden bir haber
Hzzam- Dyek Kalbimin sahibi sensin orda yalnz sen varsn
Hzzam – Dyek Meneke gzlerde hi vef yokmu
Karciar – Dyek ok yazk genliim yolunda oldu ziyan
Karciar – Aksak Senin gzel yzn senin irin szn
Karcar – Dyek Unutmadm seni ben her zaman kalbimdesin
Krdilihicazkar – Dyek Hani ved etmitin
Krdilihicazkar – Dyek Sen akamlar kadar byl ve scak
Muhayyer Krdi – Dyek Ah u yalnzlk gzmde yalar
Muhayyer Krdi – Dyek Bakarm yollarna nerdesin
Muhayyer Krdi – Dyek imizde bir bahar olsun
Muhayyer Krdi – Dyek in iin yanyor yanyor bu gnlm
Muhayyer Krdi – Dyek Neredesin
Muhayyer Krdi – Dyek O beni bir bahar akam terkedip gitti
Muhayyer Krdi -Dyek Rzgr sylyor imdi o yerlerde

Muhayyer Krdi – Sem Yalnzm bu diyarda
Nihavend – Dyek Akm bilmedin gzyam silmedin
Nihavend – Dyek Bahar gelmi n’eyleyim
Nihavend Durma yle kederli.
Nihavend – Dyek Ellerim byle bo bo mu kalacakt
Nihavend – Dyek Hasretinle aranda ben mekik dokuyorum
Nihavend – Dyek Ne abuk geiverdi o eski gnlerimiz
Nihavend – Dyek Ne zaman geleceksin bu kanc bahar
Nihavend - Dyek mrmn gzel a iimdeki bin heves
Nihavend – Dyek Tek resim senden kalan gsmnzerinde
Nihavend – Dyek Ufack tefeciktin yemyeil gzlerin vard
Nihavend – Dyek Unut onu gnlm unut onu sende
Nihavend – Dyek Yine hazan mevsimi geldi
Nihavend Yzme bakyor apkn

Rast – Dyek Belki bir sabah geleceksin lkin vakit gemi
Rast – Dyek Gln cana yakn pek kaamak szlerin
Rast – Dyek imde bir yangn var snmyor bilir misin
Rast – Dyek O muydu yanmdan geen
Rast – Dyek Salarn tr mr gzlerinde nem atee benzer

Segah – Dyek Alar sensiz u gnlm iin iinderinden
Szink- Aksak apkn seni gidi apkn seni
Uak – Dyek Gn gelir de beni unutursun demitin
Uak – Dyek Unutamam seni ahar



K A Y N A K A :

1 “ 35. Sanat Ylnda Avni Anl “, Anadolu Basmevi, stanbul, 1979, s.35

2 http://www.turkmusikisikulliyati.com/Basinda_kulliyat.htm




Syleyeceklerim var!

Bu yazda yazanlara katlyor musunuz? Eklemek istediiniz bir ey var m? Katlmadnz, beenmediiniz ya da dzeltilmesi gerekiyor diye dndnz bilgiler mi ieriyor?

Yazlar yorumlayabilmek iin ye olmalsnz. Neden mi? nanyoruz ki, yreklerini ve dncelerini ekinmeden okurlarna aan yazarlarmz, yazlar hakknda fikir yrtenlerle istediklerinde diyaloa geebilmeliler.

Daha nceden kayt olduysanz, buray tklayn.


 


zEdebiyat yazar olarak seeceiniz yazlar kendi kiisel ktphanenizde sergileyebilirsiniz. Kendi ktphanenizi oluturmak iin buray tklayn.

Yazarn sanat kmesinde bulunan dier yazlar...
Tanbur Cemil Bey
lmnn 25. Ylnda Hocalarn Hocas
Vefatnn kinci Ylnda zgn Bir Ses ve slp

Yazarn deneme ana kmesinde bulunan dier yazlar...
Trkiye Nin Trrklk le Alakasz beyaz Trk Meselesi
Trk Halk Musksi Ezgilerini Derleme almalar Tarihesine Kronolojik Bir Bak
Her Sabah Mart lklar le Uyanmak Doyumsuz Bir Senfonik Hadise
Yalnzlata Agresifleen Bir Toplum indeyiz
Prozodi Dediin Nedir Ki?
"Bilge Mimar" Imz Ayn Zamanda Bir Neyzen - Muskinast
Doru Bir Osmanl Muski Tarihi
Avrupa" da Mzik , Trkiye" de Siyaset; Fazl Say Her Zaman Bunu Yapyor
ki Asrlk Mecbur Yol Haritamz
Muhteem Bir ey...

Yazarn dier ana kmelerde yazm olduu yazlar...
Vefatnn 67. Ylnda Ziya Osman Saba Y Rahmetle Anyoruz... [iir]
ki Bedene Tek Ruh [iir]
Ad Konulmam Duygular [iir]
Ak Bir Terennm se [iir]
Hayal Bazan Gerei Aar [iir]
Sensizlik Beyitleri [iir]
Yamuru Beklerken [iir]
Her ey Gemite Kald [iir]
Vesvese [iir]
"" Mzi Kalbimde Yaradr "" [iir]


Salih Zeki avdarolu kimdir?

Otuz yldan fazla bir sredir Geleneksel Trk Muskisi eitimi aldm. skdar Muski Cemiyeti' nde 20 yl korist - solist olarak grev yaptm. Bu gz Trk Muskisi zerine makaleler yazyorum. (bkz. www. musikidergisi. com)

Etkilendii Yazarlar:
N.Fazl , C.Meri, B.Ayvazolu,


yazardan son gelenler

yazarn ktphaneleri



 

 

 




| iir | yk | Roman | Deneme | Eletiri | nceleme | Bilimsel | Yazarlar | Babali Ktphanesi | Yazar Ktphaneleri | Yaratc Yazarlk

| Katlm | letiim | Yasallk | Sakllk & Gizlilik | Yayn lkeleri | zEdebiyat? | SSS | Knye | ye Girii |

Custom & Premade Book Covers
Book Cover Zone
Premade Book Covers

zEdebiyat bir zlenim Yapm sitesidir. zlenim Yapm, 2024 | Salih Zeki avdarolu, 2024
zEdebiyat'da yaynlanan btn yazlar, telif haklar yasalarnca korunmaktadr. Tm yazarlarnn ya da telif hakk sahiplerinin izniyle sitemizde yer almaktadr. Yazarlarn ya da telif hakk sahiplerinin izni olmakszn sitede yer alan metinlerin -ksa alnt ve tantmlar dnda- herhangi bir biimde baslmas/yaynlanmas kesinlikle yasaktr.
Ayrntl bilgi icin Yasallk blmne bkz.