..E-posta: ifre:
zEdebiyat'a Üye Ol
Ska Sorulanlar
ifrenizi mi unuttunuz?..
kzn rengini dnda, insann rengini iinde ara. -Mevln
iir
yk
roman
deneme
eletiri
inceleme
bilimsel
yazarlar
Anasayfa
Son Eklenenler
Forumlar
yelik
Yazar Katlm
Yazar Ktphaneleri



u Anda Ne Yazyorsunuz?
nternet ve Yazarlk
Yazarlk Kaynaklar
Yazma Sreci
lk Roman
Kitap Yaynlatmak
Yeni Bir Dnya Dlemek
Niin Yazyorum?
Yazarlar Hakknda Her ey
Ben Bir Yazarm!
u An Ne Okuyorsunuz?
Tm balklar  


 


 

 




Arama Motoru

zEdebiyat > Deneme > Yaam > Gkhan




19 Eyll 2023
Aray  
Gkhan
Beklenti arttnda mutsuzluk oalr m? Olabilir, ama umudun kaybolduu nokta daha ok mantksal olarak ilgi kurduumuz ahlaki ve inan sisteminin beklediimiz gibi sonu vermemesinden kaynaklanyor olabilir.


:BCB:
Beklenti arttnda mutsuzluk oalr m? Olabilir, ama umudun kaybolduu nokta daha ok mantksal olarak ilgi kurduumuz ahlaki ve inan sisteminin beklediimiz gibi sonu vermemesinden kaynaklanyor olabilir.

Yararclk ilkesine gre yaamak getirisi yksek ve daha az riskli bir yaam tarz olsada bunun ok yzeysel ve s bir yaam ekli olduunu dnyorum. nsann varln devam ettirmesi iin daha byk bir nedene ihtiya duyduu kesindir. Sadece kiisel karn gzeterek biyolojik anlamda daha rahat bir yaam srdrlebilir ve fakat kendini ve hayat tanmak ve dolaysyla farkna varmak ve dolaysyla kefetmek ve dolaysyla denemek ve dolaysyla amalamak ve dolaysyla motivasyon ve moral bulmak pek mmkn gzkmyor. Yani insann varoluundaki duygusal inceliin yaam zerindeki incelikli dokunularn ifade edebilecek kelime mantk olamaz. Bu kelime daha ok "anlam" olmal. Anlam "yaam anlamlandrmak" szck gurubundaki gibi boyamak, biim vermek, yaplandrmak eklinde deilde "anlam aramak" eklinde varolan bireyin peinde olmak veya bulmak olarak ifade edildiinde dorudur. nk bireyi tretmek veya benzetmek hi olmam bir gereklii uydurmak eklinde anlamsz olacandan anlam aranmaldr.

Peki anlam nerede aramalyz? Ahlaki davranlarn duyarllnda m? Yada inancn ruhani glgesinde mi? Veya akn alkantl okyanusunda m? Ya da bilimin mantkl ve tutarl dizisinde mi? Ya da sevginin sabrl ve fedakar aacnda m?

Ahlaki davranlarn toplum olmak ve hayatta kalmak iin gereklilii bir yana ahlaki knt yaanan toplumlarda en ahlaki biimde yaayan insanlarn davranlarnn sonularnda mutsuzluu ve yoksulluu, hatta lm getirebildii ve bunun ok da aklc veya daha dorusu mantkl olmad, dolaysyla iyi ahlakn veya iyi niyetin bu dnyada kahramanlk veya erdem hikayeleri yaratsada btn topluma nerilemeyecei aktr. Zira soylarnn devam iin kendi toplumlarn savunan askerlerin baars kahramanlk, doruluk ve drstlk veya iyi ahlak erdemlerinden ok strateji, kurnazlk, taktik, artma ve kandrma zerine kuruludur. Ahlakl olmann bir anlam, hayran brakan bir cokusu varsa bile tarihi sava kazananlar yazd iin bu anlam kimseye aktarlamayacaktr. Demek istediim "ahlakl davranmamalyz!" deil, ahlakl davranarak kahramanlk yapmak bir yada bir ka kiinin yada bir gurubun "kurtuluunu" salayabilir. Ama topluma ramen yada dnyaya ramen ahlakl kalan bir insann bir deiim yaratabilme olasl ok dktr. Toplumun temel kurallar rasyonel, belirli ve hesaba dayaldr. rnein kamz Platon'un yazd "Sokrates'in Savunmas"ndaki Sokrates gibi felsefi deerleri uruna lebilir. stemeyi kastetmiyorum, bunu toplumun ounluu iin bir zm nerisi olarak ortaya koyabilir misiniz? Kabul grr m? Olmaldr ayr konu. Olabilir mi? Btn toplum ahlaki olarak drst bir adamn arkasnda dursayd ve lm gze alsayd Sokrates'in idamna gerek kalmazd zaten.

Burada bir parantez aalm. Anlam salt mantk deildir. Ama mantkl olmak zorundadr. Aksi takdirde gerekliini kaybeder. Gerek olmayan anlamda tpk yaznn banda belirttiim bizim uydurduumuz yapay anlam gibi geersizdir.

Gelelim dine. Din yada daha genelde inan, doktorumun da syledii gibi yanllanamaz. Bir insana "neden inee tapyorsun, bu ok mantksz!" diyemezsiniz. Ancak "Seni ilgilendirir. Ben inanmyorum." diyebilirsiniz. Bu yzden din toplumsal deil kiisel alanda kalmaldr. Aslnda bunun tersine bireysel inan dnyamda defalarca okuduum Kur-an' mantksal temeller zerine oturtmaya almamda bu yzden sanrm. Ama kimseyi inanmaya zorlayamam. nk sonuta bu inan olduu iin karmdaki beni yanllayamaz. nk en nihayetinde bireysel bir tercihtir. Buradan gereki bir anlam kabilir mi? Sanmam. Bulduum anlam mantkl bir zemine oturtsam bile bunu kabul ettirmem mmkn deil.

Ak konusuna gelirsek; Bugn bilim adamlar ak dourgan zellikleri belirgin ekilde gze arpan, yani salkl ve yetenekli ocuklar dourmas muhtemel olan diilerin erkekler tarafndan, kendisine ve ocuklarna bakabilecek g ve zekaya sahip erkeklerin ise diiler tarafndan ekici bulunarak, cokun ve snrsz bir ekilde istek duyulmas iin beyin tarafndan gnderilen mesajlar sonucu salnan vcut svlarnn meydana getirdii ekim olarak tanmlanyor. tiraf edeyim bu mantkl aklama bende hayal krkl yaratt. Mantkl olmas bir yana itiraz etmeden duramyorum. rnein dier insanlar tarafndan ekici bulunmayan insanlarn o insan iin ak olunas olmasn nasl aklyorlar... Yani toplumun ou erkei tarafndan "ekici" bulunan film yldzlar, arkclar vb. var tabide erkekler ou zaman dierlerinin ekici bulmadklar, hatta irkin dedikleri kadnlara ak oluyor. Bu nasl oluyor... Ben syleyeyim nasl olduunu. Estetik zevkler, kiisel beeniler devreye giriyor. Yaralar benzeiyor. "Aradn anlam bulmak" sanrm en ok burada mmkn oluyor. Peki ya o insan yakndan tanynca senin ona yklediin anlamlar kaybolunca veya onun sradanlklarn grnce ne oluyor? Neyse buraya kendi kiisel tecrbelerinize gre, isteklerinize veya umutlarnza gre istediiniz cevab vermekte zgrsnz. Ama u kadarn yazaym; burada da bulduunuz anlam ortak bir uzla barndramayacandan kesinlik arz etmez.

Bilimde ise en iyi bildiim dille anlatmaya alaym; bilimin dili matematik. En basitinden bir say dizisinin, birbirini takip eden saylarn arasnda belirli bir art azal veya matematiksel bir bant olduunda anlaml olduunu syleyebiliriz. Deney sonularnn matematiksel analizi de byle yaplr ve fizik yasalar ortaya kar. Mantkldr, tutarldr. Kesinlik ise burada ayrntsna giremeyeceim derinlikte bir konudur. Oran olarak deney sonularnn kesinliinden bahsedebiliriz. Ama bir kesinlii vardr. Gelgelelim bilimin bulduu anlam birok soruya cevap verse de insanlarn neden bir tercihi yapt sorusuna cevap veremez. rnein izlediim bir filmde iinden kovulan bir mhendis, yneticisine kar kendini savunurken, u kadar yol yaptk, o yol insanlara u kadar zaman kazandrd, o zaman onlarn hayat kalitesinde u kadar iyilemeye neden oldu diyor. Ynetici ise kendinden emin "zlme. Bazlar uzun yoldan gitmeyi sever!" diyor. nsanlarn tercihleri aklanamayacak birok estetik ve kiisel yarg barndrr.

Sevgi ise ok klie bir konu olduundan bir tanm yapmay zorunlu hale getiriyor. Sevgi kendinle, hayatla ve hayatn iindekilerle kurduun sabrl ve alakgnll iliki sonunda onlara verdiin deer neticesinde ortaya kan emektir. oka istismar edilebilen bu duygusal eylemin ok deiik anlamlar barndrd muhakkaktr. Ama ak kadar cokun ve snrsz bir anlam ifade etmediinden ok deer atfedilmez. O gl anlam belirsiz bir iyi niyetler serisinin iinde kaybolup gider.

Peki nerede bu anlam! Bende onu aryorum. En azndan hala arayacak isteim var. Kendinize iyi bakn. Araytan vazgemeyin...



Syleyeceklerim var!

Bu yazda yazanlara katlyor musunuz? Eklemek istediiniz bir ey var m? Katlmadnz, beenmediiniz ya da dzeltilmesi gerekiyor diye dndnz bilgiler mi ieriyor?

Yazlar yorumlayabilmek iin ye olmalsnz. Neden mi? nanyoruz ki, yreklerini ve dncelerini ekinmeden okurlarna aan yazarlarmz, yazlar hakknda fikir yrtenlerle istediklerinde diyaloa geebilmeliler.

Daha nceden kayt olduysanz, buray tklayn.


 


zEdebiyat yazar olarak seeceiniz yazlar kendi kiisel ktphanenizde sergileyebilirsiniz. Kendi ktphanenizi oluturmak iin buray tklayn.

Yazarn yaam kmesinde bulunan dier yazlar...
Vasat, Hilik ve Ben Olma Kaygs
Ka, Kabullenme ve Kant zerine
Kahramanlar
yi Hissetmek
Bir Delinin Hatra Defterinden
Sonsuza Yaknsamalar
Bilgelik ve Cehalet
Sen Uyurken
- Ayna -
Affet

Yazarn deneme ana kmesinde bulunan dier yazlar...
Son Sz
Bir Bl Elli
kinci Tekil Yalnzlma Gndermeler
Diren
ielerdeki Mektuplar
Krk Oyuncam
Hikayeler
Susamamak
Tutku
Alclarnzn Ayarlaryla Ltfen Oynayn

Yazarn dier ana kmelerde yazm olduu yazlar...
kar Beni [iir]
Kalmak [iir]
Duvar Yazlar (Bitmesin) [iir]
Duvar Yazlar (Sama) [iir]
Duvar Yazlar (Bir An in) [iir]
Iklar Sndrn [iir]
Duvar Yazlar [iir]
Alfabe [iir]
- Ada - [iir]
- Oyun - [iir]


Gkhan kimdir?

Sessizlii mabed edinenlere selam olsun!. . .

Etkilendii Yazarlar:
Adalet Aaolu,Ahmet Altan,Orhan Pamuk,Necip Fazl Ksakrek,Ataol Behramolu,Cezmi Ersz,Atilla lhan, Dcane Cndiolu


yazardan son gelenler

 




| iir | yk | Roman | Deneme | Eletiri | nceleme | Bilimsel | Yazarlar | Babali Ktphanesi | Yazar Ktphaneleri | Yaratc Yazarlk

| Katlm | letiim | Yasallk | Sakllk & Gizlilik | Yayn lkeleri | zEdebiyat? | SSS | Knye | ye Girii |

Custom & Premade Book Covers
Book Cover Zone
Premade Book Covers

zEdebiyat bir zlenim Yapm sitesidir. zlenim Yapm, 2023 | Gkhan, 2023
zEdebiyat'da yaynlanan btn yazlar, telif haklar yasalarnca korunmaktadr. Tm yazarlarnn ya da telif hakk sahiplerinin izniyle sitemizde yer almaktadr. Yazarlarn ya da telif hakk sahiplerinin izni olmakszn sitede yer alan metinlerin -ksa alnt ve tantmlar dnda- herhangi bir biimde baslmas/yaynlanmas kesinlikle yasaktr.
Ayrntl bilgi icin Yasallk blmne bkz.