..E-posta: ifre:
zEdebiyat'a Üye Ol
Ska Sorulanlar
ifrenizi mi unuttunuz?..
Ben bir kuum; utum yuvadan... Artk ben nerede, eve dnme istei nerede?.. -Leyla ve Mecnun, Fuzuli
iir
yk
roman
deneme
eletiri
inceleme
bilimsel
yazarlar
Anasayfa
Son Eklenenler
Forumlar
yelik
Yazar Katlm
Yazar Ktphaneleri



u Anda Ne Yazyorsunuz?
nternet ve Yazarlk
Yazarlk Kaynaklar
Yazma Sreci
lk Roman
Kitap Yaynlatmak
Yeni Bir Dnya Dlemek
Niin Yazyorum?
Yazarlar Hakknda Her ey
Ben Bir Yazarm!
u An Ne Okuyorsunuz?
Tm balklar  


 


 

 




Arama Motoru

zEdebiyat > Bilimsel > Dilbilim > Ouz Dzgn




19 Temmuz 2019
Dnmek Fiili zerine Yapskmc Bir Dnme Denemesi  
Dnmek Nereye Dmektir?

Ouz Dzgn


Bana hangi dil bilimci ne kadar katlr ya da katlmaz bilmem ama bendeniz, dncenin kk olan 'd' ile 'dmek'in kk olan 'd-'n etimolojik olarak ortak bir 't' kknden geldiini dnyorum.


:AEEB:
ki trl dnmek var. Birincisi 'd' grmekle kkenda olan bildiimiz 'dn'mek. Dieri ise 'dmek' fiilinin dnl hli olan 'dnmek'...

Birincisi dlerimizin snrszlnca ykselmeyi, dieri ise akn olandan kopup arz olana iradi bir d ifade ediyor.

Trke'mizdeki "dnmek" fiilinin bizlere sunduu baka baka imknlar da sorguladmz anda artc bir durumla karlayoruz.

Bana hangi filolog, ne kadar katlr ya da katlmaz bilmem ama bendeniz, dncenin kk olan 'd' ile 'dmek'in kk olan 'd-' szcnn etimolojik olarak ortak bir 't' kknden geldiini dnyorum.

Bu 't' kk bugn Azerbaycan Trkesinde de kullanld anlamlarda; 'inmek, konmak ve durmak' anlamlarnda kullanlan bir kelimedir.

Bu noktada 'dnmek' fiilinin dnl yaps, dncenin kendi zerine bklen refleksif yapsn ifa ettii gibi, kendi dncesinin zerinde durmak yani kendiliinin farkna varmak anlamnda zbilincin varln da ortaya koyuyor.

Kant'n da ortaya koyduu gibi dsal deneyimin edinilmesi, saf benin kendini idraki ile mmkndr.

Ich denke (cogito) ile sembolletirilen bu saf benin kendini idraki, Trkemizdeki 'dnmek' fiilinin dilbilgisel tahlili yoluyla bile hemen tezahr edebilmektedir.

O halde Kant'tan ve Descartes'tan ok nceleri, (belki de Antik Yunan'dan ok nce) farkl epistemik evrenlerde de olsa, benzer mevzular dnlm ve 'dnmek' fiili gibi dnsel derinlii fazla kelimelerin insyla bu dnceler yaam dnyasna tamtr.

Dahas dnmek fiilinde mstetir, kendi dncesinin ya da kendisinin zerine 'inmek ve konmak' anlam, Trklerin o vakitlerde, bugn bildiimiz ve deneyimlediimiz 'dnme' eyleminden daha yksek bir dnme imknnn farknda olduklarn, insan dnmesinin ise o yksek dnme imkn karsnda bir inie ve hatta de karlk geldiini de ifa eder gibidir.



Syleyeceklerim var!

Bu yazda yazanlara katlyor musunuz? Eklemek istediiniz bir ey var m? Katlmadnz, beenmediiniz ya da dzeltilmesi gerekiyor diye dndnz bilgiler mi ieriyor?

Yazlar yorumlayabilmek iin ye olmalsnz. Neden mi? nanyoruz ki, yreklerini ve dncelerini ekinmeden okurlarna aan yazarlarmz, yazlar hakknda fikir yrtenlerle istediklerinde diyaloa geebilmeliler.

Daha nceden kayt olduysanz, buray tklayn.


 


zEdebiyat yazar olarak seeceiniz yazlar kendi kiisel ktphanenizde sergileyebilirsiniz. Kendi ktphanenizi oluturmak iin buray tklayn.

Yazarn dilbilim kmesinde bulunan dier yazlar...
Fince Trke Benzerlii
branice - Hinte Kardelii
Trke'nin ifresi - Trke'nin stnl - 2
Eston Dili ve Trke
Adem ve Havva Dili
Esperanto ve Trke
Trke'mizin Ermenice'ye Etkileri
Trke'nin ifresi - Trke'nin stnl - 1
Trke'nin Yitik Kardei; Kzlderilice!
Smer'e Farkl Bir Bak

Yazarn bilimsel ana kmesinde bulunan dier yazlar...
Atomda Dna Var m?
Tebbet Suresindeki Mucizeler
oklu Hcre Modeli
slam Bilim Mzesi
Nasreddin Hoca Yazar Oldu
Hangi Tanr?

Yazarn dier ana kmelerde yazm olduu yazlar...
Sen Var Ya Sen! [iir]
akkd akkd [iir]
Blibilen Dilinde iir [iir]
Boyutlu iir [iir]
Miraciye [iir]
Saanak Sen Yayor [iir]
Blbller ehri stanbul [iir]
Trke Hamile Beyanlara [iir]
Buras Sessiz Biraz [iir]
New Orleans'l Siyahi Kirpiklerin [iir]


Ouz Dzgn kimdir?

Yazar edebiyatn her alannda almalar yapyor.

Etkilendii Yazarlar:
Btn yazarlardan az ok etkilendi. Zaten insanolunun zellii deil midir iletiimde bulunduu varlklardan etkilenmek?


yazardan son gelenler

 




| iir | yk | Roman | Deneme | Eletiri | nceleme | Bilimsel | Yazarlar | Babali Ktphanesi | Yazar Ktphaneleri | Yaratc Yazarlk

| Katlm | letiim | Yasallk | Sakllk & Gizlilik | Yayn lkeleri | zEdebiyat? | SSS | Knye | ye Girii |

Custom & Premade Book Covers
Book Cover Zone
Premade Book Covers

zEdebiyat bir zlenim Yapm sitesidir. zlenim Yapm, 2024 | Ouz Dzgn, 2024
zEdebiyat'da yaynlanan btn yazlar, telif haklar yasalarnca korunmaktadr. Tm yazarlarnn ya da telif hakk sahiplerinin izniyle sitemizde yer almaktadr. Yazarlarn ya da telif hakk sahiplerinin izni olmakszn sitede yer alan metinlerin -ksa alnt ve tantmlar dnda- herhangi bir biimde baslmas/yaynlanmas kesinlikle yasaktr.
Ayrntl bilgi icin Yasallk blmne bkz.