..E-posta: ifre:
zEdebiyat'a Üye Ol
Ska Sorulanlar
ifrenizi mi unuttunuz?..
Frtnalar insann denizi sevmesine engel olamaz. -Maurois
iir
yk
roman
deneme
eletiri
inceleme
bilimsel
yazarlar
Anasayfa
Son Eklenenler
Forumlar
yelik
Yazar Katlm
Yazar Ktphaneleri



u Anda Ne Yazyorsunuz?
nternet ve Yazarlk
Yazarlk Kaynaklar
Yazma Sreci
lk Roman
Kitap Yaynlatmak
Yeni Bir Dnya Dlemek
Niin Yazyorum?
Yazarlar Hakknda Her ey
Ben Bir Yazarm!
u An Ne Okuyorsunuz?
Tm balklar  


 


 

 




Arama Motoru

zEdebiyat > Bilimsel > Dilbilim > Ouz Dzgn




15 Haziran 2006
Trke'nin ifresi - Trke'nin stnl - 2  
Trke'nin Muhteem Gzellikleri

Ouz Dzgn


Trkede dier Hint Avrupa dillerinde olduu gibi varlklara diilik veya erkeklik verme olay yoktur.


:BAHAI:
36)Trkede dier Hint Avrupa dillerinde olduu gibi varlklara diilik veya erkeklik verme olay yoktur.rnein ngilizcede O zamiri kadn ve erkekte farkldr.(He-She)Bu olay kadn ve erkek arasnda kkl bir ayrm yapldn gstermektedir.Trkemizde ise O zamiri, hem kadn hem erkei ifade etmektedir.Franszca,Almanca gibi dillerde her bir nesneye diilik,erkeklik,ntrlk verilmektedir.stelik bu diilik ve erkeklik, ou zaman gelii gzel olmakta, belli bir mantk takip etmemektedir.Diiye ayr,erkee ve ntre ayr artikel ykleyen bu diller bakalar tarafndan kolay kolay renilememektedir.Trkemizde ise byle bir sorun olmad iin bu dili renmek bu ynyle olduka kolaydr.

37)Baz sanal aydnlar, Trk dilinin bilim dili olmadn iddia etme gafletinde bulunmulardr.Biz sadece duygusal bir younlukla bu meseleye deinmiyoruz.Osmanl gerekten de Trkeyi bilim dili konumuna getirmitir.Bu dneme kadar slam dnyasnda bilim dili olarak Arapa ve Farsa kullanlmaktayd.Ancak Osmanl aydnlar bu Arapa ve Farsa eserleri de Trkeye evirerek byk bir hizmet yapmlardr.Osmanl aydnlar Franszcadan ve dier Avrupa dillerinden Trkeye pek ok bilimsel eser evirmilerdir.Daha 16.yy.dan itibaren pek ok yabanc bilimsel eserler Trkeye evrilmitir.Hatta bugn Avrupa ve Amerikadan gelen bilim adamlar Osmanl arivlerinde ,eski ktphanelerde sabahlamaktadrlar.Osmanl alfabesiyle yazlm bu Trkeyi, biz Trklerden daha iyi bilen aratrmaclar pek ok bilimsel veriyi bu kitaplardan kopyalayarak kendi literatrlerine eklemektedirler.Demek ki Trke baty etkileyecek kadar pek ok bilimsel alanda eserlerin verildii,verilebildii bir dildir.Evet gzel Trkemizle Dini,bilimsel,edebi binlerce eserler yazlmtr.Bize den Osmanlcay daha iyi renerek bu gzide eserleri gn yzne karmaktr.Sadece Osmanl deil,Seluklu ve dier Trk devletlerinde de Trke pek ok ilmi eser ortaya konmutur.(Edebiyata fazla ilgisi olmayan baz kiilerin Arap harfleriyle yazlm metinleri grdklerinde,bu metinlere Arapa dediklerini duyuyoruz.Bu manta gre,Latin harfleriyle yazlan Trkeye de Latince demek gerekirdi.Nasl bu harflerle yazlan dile Trke diyoruz,bunun gibi Osmanl harfleriyle yazlan binlerce eser de Trkedir.Osmanl alfabesi Arap alfabesinden farkldr.Osmanl alfabesinde Arap alfabesinde olmayan ama Trkede olan pek ok harf vardr.P,,j,nazal n,yumuak harfleri gibi harfler Osmanl alfabesinde var olan harflerdir.Yani Osmanl Alfabesi, Arap alfabesi kkenli olmakla birlikte, byk bir oranla Trk ses sistemine uyarlanm bir alfabedir.)

38)Btn evrende byk bir dzen gze arpmaktadr.Atomlardan galaksilere,hcrelerden insanlara kadar bu kainatn her bir esi inanlmaz bir dzen iermektedir.Dnya dilleri ierisinde evrendeki bu dzeni iinde barndran yegane dillerden biri de Trkedir.Hatta Trke, cmlelerde cmlenin btnnden tutun da harflerine varana kadar byk bir dzen grlmektedir.Trkedeki her kuraln bir tutarll ve mantksal bir aklamas vardr.Zaten Trk dili ile uraanlarn ayrca bir mantk ilmi urasna ihtiya duymadan, mantksal dnn zirvelerine k da bu nedenledir.

39)Trkede btn ekler sondadr.Ancak dier pek ok dilde ekler ya bata,ya iki kelime ortasnda ya da sonda gelmektedir.Yani bu tr diller insanda mantk blnmesi oluturmaktadrlar.Ancak Trke; istisnasz ekler sondadr der keser Bu dili renecek olanlar da u ek bata olacakt,bu ek ortada olacakt u da sonda olacakt gibi tereddtlerle uramazlar. Btn ekler sondadr derler ve mantk blnmesinden kurtulurlar.Dil birikimlerinin ek konusunu btn ekler sondadr cetveli zerinden hafzalarna kolaylkla ve dmdz olarak izerler.

40)Trkler tarihin ilk alarndan beri Tanrnn varlna inanan bir toplum olmulardr.Trklerin uuraltnda devaml bir yaratc kavram olagelmitir.Roma,Yunan,ran,Hint medeniyetlerinde ok Tanrl dinlerin etkilerini grmekteyiz.Hatta bu ok Tanr fikri e inerek bu gnk Avrupaya da miras kalmtr.Orhun abidelerinde Trklerin tek bir Tanrya inandklar aka grlmektedir.Belki de dil ve inan arasnda bir balant vardr.Trke gibi Hint-Avrupa dillerine nazaran daha tutarl ve mantkl bir grnm arz eden Arapa ve branice gibi dil mensuplarnn da teden beri Tek Allah inancna sahip olmalar da ayan- dikkattir.Bana gre, inanlar etkileyen pek ok unsurdan birisi de dillerin dzenliliinin veya dzensizliinin uuraltna yapt etkiler olabilir.Dzensiz bir dil,yaantda ve inanta da bir dzensizlie yol ayor olabilir.Ancak bu iddiann ciddi bir ekilde aratrlmas gerekmektedir.Dier dillerle bu dilleri konuan kimselerin inanlar arasnda kesin bir ba kurma donanmn ve birikimini kendimde gremediimden, zelde sadece sevgili dilimiz Trkemiz ve Allah inancmz arasndaki ilikinin bir vaka olduuna inandm belirtmekte yarar gryorum.Tarihi aratranlar greceklerdir ki,ilk dzenli orduyu kuran millet de Trk milletidir.Trk tarihinin daha pek ok dzeni barndrdna eminim.imdi inantaki bu mantksallktan tutun da,ordudaki ,devlet ynetimindeki,trelerdeki grnen bu hassas dzen dnyaya dzen(nizam- alem) vermeyi amalam bir milletin, o dzenli diliyle alakal deildir demeye kimin gc yeter?Ve bunu sylemek kimin haddidir?

41) Trkemizdeki baz eklerin anlamyla da yakn ilgisi bulunmaktadr.Geni zaman,imdiki zaman ekleri gibi eklerin akkan seslerden olumas olduka ilgintir.Geni zaman kavram devamll,bir ak belirtmektedir.Bu kavramn anlamna uygun bir ekilde, Trkemizde geni zaman eki olan r eki de akkan,hareketli bir ektir.Yine aa yukar benzer anlamlar ieren ve zaman kaymalaryla muzarileen(geni zaman,imdiki zaman) imdiki zaman eki yor da y ve r gibi akc sesleri iermektedir.Bu pek ok dilde rastlanlamayacak bir durumdur.Trkedeki gelecek zaman eki de olduka ilgintir.Adeta bir ku sesini andran bu cek,-cak eki Trklerde teden beri ayrln sembol olan kulara iaret eder gibidir.Kular zgrdr,uzaktr ve bir manada da gelecektir.nsann gznde uup giden her ku ulalmazdr ve bir yerde gelecei de sembolize eder. Yine Trkemizdeki grlen gemi zaman eki olan d dilin dilere demesiyle karlan bir sestir.Dil adeta bu sesi karrken dar doru ynelmektedir.Pek ok dilde belirginlik ifadesi olan te,the,das gibi sesler yine ayn mantkla kullanlmaktadr.Bu d eki de gemite olan olayn grldn,belirgin olduunu sesleriyle de gstermektedir.

42) Pek ok kii Rusa,Yunanca sunucularn Televizyonlardaki hzl konumalarn grp armaktadr.Trkemiz ne kadar hzl konuulsa da seslerin yutulmasna imkan vermeyen bir yapya sahiptir.rnein, ngilizceyi bir kii kitaptan rendii ekliyle konuabilir ancak kulak ainas olmadan bu dille konuulanlar anlayamaz. Trke renen bir kimse ise konuulanlar anlamak iin kitaptan rendikleriyle yetinebilecektir.Yani Trke, renildikten sonra telaffuzu ok kolay bir dildir.Ve dolaysyla duyulduunda da ok kolay anlalabilmektedir.Hatta ngilizceyi renen bir kimse bu dilde konuurken cmledeki elerin yerlerini deitirirse farkl anlamalara yol aabilir.Ancak Trkeyi yeni renen bir kimse vurgulamas ne olursa olsun,elerin yerlerini deitirse de anlalr.Hatta byk nl uyumu,kk nl uyumu gibi kurallara dikkat edilmese de Trke ifadeler anlalabilir.Ve yine dilimizde manay pekitiren unsurlardan biri olan ahs ekleri kullanlmasa da konuann ne demek istedii anlalacaktr.Bu kullanmlara birka rnek verelim:
Ben seni seviyorum cmlesi yerine Trkeyi yeni renen bir ngiliz ;
Seviyor ben seni
Ben seni seviyor
Ben seviyor seni
Seviyor seni ben
Cmleleri gibi eksik,devrik cmleler kursa da hemen anlalacaktr.Elbette yabanc dilleri konuanlar da dillerini yeni renmeye alanlarn konumalarn tek tk anlarlar.Ancak bu dillerdeki artikellerin,edilgen yaplarn yanl ve eksik kullanm anlam btn btn deitirebilmektedir.

43)Bir kelimenin z Trke olup olmad ok kolay anlalabilmektedir.Bir lkokul rencisi bile Trke bir kelimeyle Arapa veya Farsa kkenli bir kelimeyi birbirinden ayrt edebilmektedir.Bu Trkenin kuralln ve dzenliliini gsteren ayr bir delildir.Byk nl Uyumu ve Kk nl Uyumu kurallar yardmyla bir kelimenin z Trke olup olmadn anlayabiliriz.Bu kurallarn istisnalar ise olduka azdr.rnein bir 5. snf rencisi Kitap kelimesinin Byk nl Uyumu kuralna uymadndan dolay z Trke bir kelime olmadn anlayabilir.Yine balon kelimesinin kk nl uyumu kuralna uymadn sezen bir 7.snf rencisi bu kelimenin Trke kkenli olmadn ok rahat syleyebilir.Ancak Hint Avrupa dillerinde bir kelimenin baka bir kkenden geldiini anlamak o kadar da kolay deildir.Kelimenin kkenini anlayabilmek iin kkl bir kelime kkeni bilgisine sahip olmak gerekir.

44)Trkede tamlamalardaki elerin yeri deise de o sz grubunun tamlama olduu anlalr.rnein;Alinin kitab nerede? Cmlesi Kitab Alinin nerede? eklinde sylense de buradaki Kitab Alinin terkibinin belirtili isim tamlamas olduu anlalverir.Bu tamlamadaki ekler buna imkan vermektedir.Ancak ngilizce gibi dillerde tamlamay oluturan unsurlarn yerleri ekler deimeden deitirilse anlam bakalar.rnein; Where is Alis book?yerine Where is books Ali? Diyemeyiz.Veya Where is book of school?(Okulun kitab nerede?)cmlesi yerine,Where is school of book?(Kitabn okulu nerede) Dediimizde bambaka anlama gelen bir cmle oluur.ngilizcede ekleme imkanlarnn kstll bizi bu iinden klmaz duruma drmektedir.

45)ngilizce gibi baz dillerde sra saylarnn eklerindeki farkllklar bu farklarn renimini zorlatran bir unsurdur.rnein ngilizcede one(van) bir iken First,birinci anlamna gelir.Yine two,iki anlamna gelirken second ikinci anlamna gelir.Saylar sra says yaplabilmek adna olduka bakalatrlmaktadr.Bu dilin bu konuda yetersiz ve dzensiz olduu aka grnmektedir.Trkede ise bir sayy sra says yapmak iin sonuna nci ve inci eklerini eklemek yeterli olacaktr.Bir-Birinci,iki-ikinci,-nc vd

46)Hint Avrupa dillerinde ahs zamirleri de bakalaabilmektedir.rnein ingilizcede Ben I(AY) eklinde sylenirken benim- my, benimki- mine eklinde kullanlr.Trkede ise zamirlerin hangi kkten geldii ve hangi eki ald aka bellidir.
Ben,Ben-im,ben-im-kiYine ngilizcede Bayanlar iin o- she iken bayanlar iin onun - her eklinde kullanlr.Trkede ise zamirlerde de bir kuralllk hakimdir.Byle kkl bakalamalara rastlanmaz.

47)Hint Avrupa dillerinden Almanca gibi dillerde eklerin ounluu baka dillerden gemitir.rnein Almancada;a-analyse,anti-antiklerikal(papalk dman)dis-diskret(ketum),epi-epidemie(salgn hastalk)kon-kongress(kongre),kor-korrekt(doru)ex-extra(ayriyeten),
il-illegal(kanuna aykr)im-imaginar(hayal),vize-vizekonig(kral yardmcs-buradaki vize Osmanl Trkesindeki Vezir kelimesinden geme olabilir)vdTrkemizde ise ekler, binlerce yldr kullanla gelmi olan Trke kkenli eklerdir.stelik Trke Osmanlca dneminde bile Trke kelimelere yabanc ekler ounlukla almamtr.Yabanc ekli kelimeler zaten dier bir dilden rnein Farsadan ekli olarak dilimize aktarlm ve yle yerlemitir.Yoksa bu dillerin ekleri hibir zaman dilimizde ilerlik kazanmamtr.

48)Almanca ve ngilizce gibi bu dillerdeki yapm eklerinin ou kalplam ve canl olmayan eklerdir.Yine bu yabanc dillerden alnan ekler bile zamanla bu dillerde eski anlamn yitirmitir.rnein ver eki eskiden,geti,uzaklat anlamlarnda kullanlan bir ekken imdi,sebep bidiren bir ek olarak kullanlmaktadr.verbluten-kan kaybndan lmek
49)Almanca gibi baz Hint Avrupa dillerinde simlerin aldklar artikeller durumlarna gre ekime uratlr.rnek olarak u tabloya bakabilirsiniz;


aadaki tabloda grld gibi isimlerin diiliine ve erkekliine gre aldklar artikeller de farkllk arzetmektedirler.Dikkat edildiinde grlecektir ki;diiler iin iki artikelle yetinilmektedir. Die ve Der artikelleri.Erkeklerde ise der,des,dem,den artikelleri olarak nominatif,genitiv,datif,akkusatif halleri ayr ayr belirginletirilmitir.Erkek ve kadn ayrm burada aikare grlmektedir.Trkemizde ise byle garabetlere rastlanmaz.







Singular=Tekil     
Plural=oul


Yaln hal

lgi hali

Ynelme

Nesne hali     
Erkek cinsi     
Dii Cinsi     
Ntr Cinsi     

Die

Der

Den

Die
      Der

Des

Dem

Den      Die

Der

Der

Die      Das

Des

Dem

Das     




50)ngilizcede baz adlar,hem oul hem tekillik ifade eder ki;Trkemizde byle bir kullanm yoktur.rnein; aircraftn oulu aircraft???Yine deer kelimesinin oulu deer??? kelimesidir.Yani gayet mantksz bir ekilde bir kelime ayn anda tekilken bir yanda oul olmaktadr.Bu bana teslisakidesini anmsatmaktadr.Ayn anda Tanr tek iken yine ayn anda yani ouldur.Bu olay belki de inanlarn dile yansmasn gsteren bir rnektir.

51)zellikle ngilizcenin bilim dilinde kullanlan kelimelerin oullar da kuralsz yaplr ki;Trkemizde byle bir dzensizlie rastlamak mmkn deildir. rnein;
medium/media
stimulus/stimuli vb. bu ve benzeri kelimeler genelde Latince kkenli kelimelerdir ve dzensiz bir biimde oullarlar.oul olmalarn salayacak belli bal bir kural yoktur.

52)ngilizcede sfatlarda da bir kuralszlk mevcuttur.rnein; good-iyi
better-daha iyi
best-en iyi
Bu rnek birbirleriyle gya ayn kkten gelmitir ama birbirleriyle aralarnda bir yazm ilgisi bulunmamaktadr.Ana dili olarak bu dili kabul edenler dnda bir bakasnn bu anlam ilgisini kavramas ok gtr.Ancak Trkede kkten en deiik hale tretilmi kelime bile mantksal bir srele tretilmi gibi gzkmektedir.yi-Daha iyi-En iyi kelime gruplar ve bu kelime gruplar iinde bulunan zarflar belli bir dzen ve mantkla oluturulmaktadr.Bu zarflar btn sfatlar iin kullanlabilir.Gzel,daha gzel,en gzel
Kt,daha kt,en kt grld gibi kelime deimemekte bir yabancnn kk bir mant kavramas halinde renebilecei kolay bir hal almaktadr.

53)ngilizcede kiplerin edilgen ve dili gemi zamandaki ekilleri deimektedir.Mesela e-bilmek manasndaki Can kipinin dili gemi zamandaki ekli could olmaktadr.Trkede ise byle bir deiim yoktur.Her grev kelimeye belli baz eklerle yklenir, -ebilir,-ebildi,-ebilmi gibi..Trke bu ekliyle akla ve manta dayanan uzay ann yegane lisandr.

54)ngilizcede fiiller azdr.Bu yetersizlii telafi iin bu dilde edatlarn yardmyla bir fiil, bazen kuralsz bir ekilde pek ok anlama gelebilmektedir.

Get about-dolamak
Get away-kamak
Get away with-cezasz atlatmak
Give in-teslim olmak
Go down-inmek
Get up-ynetmek,kalkmak.
Have-sahip olmak,yapmak.

55)ngilizcede dnl fiili oluturmak adna yeni bir cmle kurulur.

Almak-to accustom ones self
Yorulmak-to fatque ones self
Dinlemek-to rest ones self
Isnmak-to warm ones self

Trkede ise bu bir tek fiille ve ekle yaplr.

56)ngilizce gibi Hint Avrupa dillerinde baz soru zamirlerde bulunma hali ynelme hali bulunmad halde bu ek varm kabul edilir

here=bura-ya
bura-da
where=nere-ye
nere-de
57)Bazlar ngilizcede eylemleri karlayan benzer, fakat farkl kelimelerin saysnn ok olduunu sylerler.Bu dorudur.Ancak bu kelimeler incelendiinde grlr ki,bu fiillerin ou, bu dile baka dillerden gemitir.Bu mantkla Trkeye baktmzda Trkedeki fiillerin de zenginlii dikkat eker;
pour-bir yerden bir yer dkmek
spill-yanllkla dkmek
drop-kazara drmek
pour-katmak
spill-dkmek

ngilizceye yabanc dillerden gemi pek ok fiili rnek gsterip;ite ngilizce ne zengin bir dil demek,gerekten komik bir iddiadr.Bu halde Trkeye Farsa ve Arapadan gemi on binlerce kelimeyi de nazara almak gerekir ki;Trkedeki fiil zenginlii o zaman daha da iyi anlalr.

58)Hint Avrupa dillerini konuanlarn bir komik iddias daha vardr.Onlar dillerinin zellii olarak, karlatklar nesnelere, karlk olacak kelimeleri annda retebildiklerini iddia ederler.Sanki Trkede ve Trklerde byle bir zellik yok gibi,bunu bize kar bir stnlk vesikas kabul ederler.Halbuki halkn konutuu Trkeyi incelediimizde,bizim ismini ngilizce olarak sylediimiz pek ok kavramn Trk azlarnda z Trke karlklaryla yaadklar grlmektedir.lek yapm ekleri sayesinde pek ok kavrama karlk bulabilme zellii olan Trke, ei dnyada bulunmayan bir dildir.rnein u
Bilgisayar kelimesi, belki Computer kelimesinden daha kapsaml bir ekilde o aletin grevini yanstmaktadr.Bat dillerinde yeni bulunan baz kavramlara rnein ; elementlere isim verilirken gln bir yntem izlenmektedir.Madem bat dilleri karlalan kavramlara hemen yeni adlar koymaya msaittir o halde neden Germanyum,aintanyum,polonyum,berkiliyum,unununiyum vb.. gibi o elementin hibir zelliini yanstmayan isimler konulmaktadr.Trkeyi konuanlar ise asla byle sama yollara tevessl etmezler.Trkenin zenginlii sayesinde o kavrama karlk olacak kelime hemen ortaya kverir.Bu kelimenin, o kavramn pek ok zelliini karlayacak nitelikte olmasna da dikkat edilir.Elbette baz yabanc kelimeler dilimize girmitir.Bundaki su dilde deil bizdedir.Trke yapm eklerinin ne kadarn biliyoruz?Kelime hazinemiz ne kadar geni ve ne kadar younlukla kitap okuyoruz?Gibi sorular kendimize ynelttiimizde bir pimanlk, bir vicdan azab hissediveririz yreimizde.ngilizcede,Trkedeki szck ve sz karl olarak ayn kelime yani Word kullanlr.Ancak Trke szck ile sz arasndaki ayrm yapm,ve bu kavramlarn daha da belirginlemesini salamtr.Elbette azdan kan ve daha bir btncllk,daha bir yarg ifade eden szle,szck ayn eyler olmasa gerek.Elbette szck daha kk yarglar ve ses birimlerini kapsayan bir addr.Bu nedenle sz kelimesinin sonuna bir ck eki gelerek bu anlam ayrm belirginlemitir.te Trke en ufak bir anlam ve grev farklln gsteren mstesna bir dildir.

59)Trke dardan ald kelimeleri adeta Trkeletirmektedir.O kelimelere kendi kurallarn tatbik etmektedir.Ancak bu kelimeleri btn btn de aslndan uzaklatrmamakta,onlarn orijinalliini de korumann bir yolunu bulmaktadr.rnein:Kitap kelimesi Arapa bir kelimedir,asl Kitab kelimesidir.Yani bu kelimenin aslnda son ses b sesidir.Trke ise kendi dzeni itibariyle sonda b sesini alamayacandan dolay bu b sesini sert p sesine dntrmtr.Bylelikle bu kelime Trkelemitir.Fakat Trke bu dili konuan insanlarn ftratna uygun bir ekilde hogrl bir dil olduundan bu kelimeyi aslndan tamamen koparmamtr.Zaten iinde var olan bir kural gerei Kitap kelimesine nlyle balayan bir ek geldiinde bu p sesi aslna yani b sesine dnr.Kitap,Kitaba,kitab ekillerinde olduu gibi..Yine baz Arapa kkenli kelimelerin sonunda iki nsz bulunmaktadr.rnein;Hiss kelimesi.. Trkede bu kelime his eklinde telaffuz edilerek Trkeletirilir.Fakat his kelimesi etmek yardmc eylemini aldnda sondaki s sesi ortaya kverir.Hissetmek..pek ok yabanc kelimede bu grlmektedir.Trke iine ald kelimeleri tamamyla asimle etmemektedir.Onlar adeta tm gcyle yaatmaya almaktadr.Bu ynyle dnyada Trkeye benzer baka bir dil gsterilemez.Dilin bu gzellii bu dili konuan insanlara da yansmtr..Bir baka rnek de fikir eklinde Trkeletirilen ama asl fikr olan kelime benzeri kelimelerdir.Bu tr Arapadan gelmi kelimeler de tamamen asimle edilmezler.Bu tr kelimeler de sonlarna nlyle balayan bir ek aldklarnda ikinci nl der.Fikri,fikre vb..

60)Trkenin dier bir gzellii de dilbilgisi aratrmalar iin olduka uygun bir dil olmasdr.Trkeyi ekil yani Morfolojik ynden incelemek isteyen biri hi zorlanmayacaktr.Az bir urala kelimenin kkn,ekini bulabilecektir.Bunlar da tire izgileriyle ok rahat ayrabilecektir.Ancak Franszcay,Almancay ya da ngilizceyi morfolojik ynden aratrmak isteyen biri olduka zorlanacaktr.Trkedeki kelimelerin kken incelemesini yani etimolojik incelemesini yapmak da gayet kolaydr.Trkede hibir zaman nek bulunmamas bunu salayan unsurlardan birisidir. Trke daima sondan ek alr,kuraln bilen birisi Trkeyi ok rahat kken ynnden inceleyebilecektir.Hint Avrupa dillerinde ise kelimenin kkeni ounlukla neklerle kartndan ve kaynatndan ya da kelimelerde dzensiz deiimler,bakalamalar olduundan etimolojik aratrmalar olduka zordur.

61)Trkedeki btn kelimelerin kkleri tek balarna bir anlama ve yargya sahiptirler.zelikle Franszcada kkler genelde tek balarna bir anlam ifade etmezler.Eklere,zamirlere muhtatrlar.Trke kelimeler ise hibir eke veya zamire ihtiya duymadan,kk halleriyle bir yarg ifade edebilirler.rnein: git- fiili tek bana emir bildirmektedir stelik hibir eke de ihtiyac yoktur.

62)Trkedeki baz kelimelerdeki kaln nller ehirlemeyle birlikte incelemeye balar.Bu bir kuraln delinmesi gibi grnmektedir ama aslnda baka bir kuraln da balamasdr.Trkedeki baz kelimeler ehir diline getike nlleri itibariyle incelmeye yz tutar.Ana-anne,karda-karde,alma-elma rneklerinde olduu gibi..Elbette bu ok da yaygn deildir.Ancak Trkenin iinde tetiklenmeyi bekleyen byle bir eyilim vardr.Bu temayller Trkenin gn getike daha da inceleeceini ve mzikalleeceini gsteren birer delildirler de aslnda..rnein kar-koca tabirlerinin kaba bulunarak braklmalar ve bunlarn yerine e kelimesinin yerlemesi Trkedeki bu temayl gsteren ayr bir gstergedir.ocuk kelimesinin yerini ou zaman kk kelimesi almaktadr.Bu da bylesine bir meylin iaretisi olabilir.Farsa Gol,gul kelimesinin Trkede Gl kelimesine dnmesi de meselemizi aydnlatmak asndan ayr bir rnektir.Artk kaba olarak kabul edilen ancak zamannda oka kullanlan kelimeler yerlerini daha incelemi ve kibarlam kelimelere terk etmektedirler.rnein avrat,yosma,hatun,kar, hatta kadn kelimeleri artk Trkenin deien mantna gre kaba bulunmaktadrlar.Hanm ve bayan kelimeleri bu kelimelere nispeten daha akc olan h ve y ve daha annemsi olan b ve m seslerini aldklarndan muhafaza edilmektedirler.Ksacas Trkede kelimeleri anlamlarna uygun seslerle kullanma temayl ilk alarda olduu gibi bugn de daha renkli ve gzel bir ekilde yaamaktadr.Arapa,Farsa ve Rumca gibi dillerden gelen baz kelimeler ise bu deiimi desteklemektedirler.

63)Hint Avrupa dillerinde kullanlan ekim eklerinin birden fazla grevi olabilir.Bir ek hem okluk bildirirken hem de farkl bir grevi ifade edebilir.Trkemizde ise her grev iin ayr bir ek bulunmaktadr.Bu da anlam karkln nleyici gzel bir zelliktir.Trke hakknda eletiri konusu yaplan ar ek birlemeleriyle uzun kelimeler olumas olay ise asla bir kusur deildir. Baka dillerde ayr ayr kelimelerle hatta cmlelerle anlatlan bir yargnn,dncenin Trkede eklerle anlatlmas nasl bir kusur olabilir?Trkenin bu zellii her duyguyu,her dnceyi zgrce ve ok ar kelime kullanmna gitmeden kullanmay saladndan alklanmas gereken bir zelliktir.rnein;sevmediklerimizden misiniz? Cmlesini ngilizce olarak sylemek iin pek ok kelime kullanmak zorunda kalrz.Kalplam baz eklerin renimi ve kullanm, yepyeni kelimelerin ezberlenmesinden ve kullanlmasndan daha kolaydr..Bu kelime cmlenin ngilizcesine bir gz atalm: Are you that we didnt love you?stelik Trkede yeniden zne kullanm ihtiyac da yoktur..imdi uzunluk bakmndan bu iki cmle arasnda fazla fark yoktur.Sadece sev- fiilini bilen birisi zaten bildii kalplam eklerle istedii cmleyi kurar..Ancak Hint Avrupa dillerinde ayn cmleyi syleyebilmek iin 7 tane ayr kelimeyi ve o kelimelerin anlamlarn renmek gerekmektedir. O halde Trkenin bu ynden kusurlu olduunu sylemek apayr bir kusurdur.stelik bu verdiimiz basit rnein dnda yle rnekler vardr ki,Trkedeki eklerle ifade edilen anlamlarn, daha fazla ekonomiklik saladn bu rneklerde aka grmekteyiz.



64)ngilizce gibi Hint Avrupa dillerini konuanlarn dier bir iddias da Trkenin zor olduu iddiasdr.Bu iddiada bir bakma hakllar, nk Trkenin sistemi,bu iddia sahiplerinin alt, ngilizce gibi Hint Avrupa dillerinin sisteminden olduka farkldr.Elbette allan bir dil sisteminden bambaka bir dil sistemine gemek, o kadar da kolay deildir.Bizim iin de bir ngilizceyi, Franszcay renmek o kadar kolay deildir.nk o dillerin sistemleri, bizim dilimizin dahil olduu Ural-Altay dil sisteminden olduka farkldr.Bir gn rencilerimle anakkaleden feribotla Geliboluya geiyorduk.Maksadmz bizim urumuza ehit olmu atalarmzn mezarlarn ziyaret etmekti.Feribotta dman saflarnda yer alan atalarnn ehitliklerini ziyarete gelen ngiliz geziciler de vard.Tabii ki rencilerim doal bir merak saikasyla bu yabanclarla konumak istediler.ngilizler rencilerimi ok sevmiti.Onlara ilgi gsteriyorlard.Ancak bu ngilizlerin atalar, bundan seksen be ksur yl nce Trklere ve Trk ocuklarna bu kadar sevgi ve ilgi gstermemilerdi.anakkale Savanda ki yz elli bin Trk gencini hi acmadan son model silahlarn kullanarak katletmilerdi.Ancak bir o kadar da kendileri zayiat vermilerdi.te bu atalarn ocuklar (ou 70,80 yalarndayd) imdi etrafa glckler yolluyorlar,Trkleri ok sevdiklerini sylyorlard.Elbette onlar babalarnn sularyla cezalandrlamazlard.u an iin onlar sadece birer turisttiler ve lkemin ekonomisi iin faydal birer ziyaretiydiler.Bir iki geziciyle konumaya baladk..Trke renip renmediklerini sordum.Trkenin ok zor bir dil olduunu ve renemediklerini ifade ettiler.Ben de kendilerine Trkenin mantkl,kurall ve akla uygun bir dil olduunu aklamaya altm.Bunu kendileri de anlamt, zaten. nk, ok kesin bir ekilde bana katldklarn ifade ediyorlar ve bunu hissettiriyorlard.O gn iin bilimsel ngilizce seviyem ok iyi olmadndan onlara sylemek istediim pek ok gerei de syleyemedim.Gerekten de ngilizce o kadar da kolay bir dil deildir.Bu gn hazrlanan Gramer kitaplar,kolaylatrlm ve yontulmu ngilizcenin yabanclara retilmesini amalayan kitaplardr.Bu kitaplarda geen cmle yaplar,dzensiz fiiller,kelimeler nisbeten hafifletirilmi ve avam bir ngilizin de anlayabilecei seviyeye indirgenmi yaplardr.Aslnda Shekspirin ngilizcesi o kadar da kolay bir ngilizce deildir.stelik biz bugnk ngilizceye de kolay diyemeyiz.Azaltlm haliyle bile be yzden fazla dzensiz fiil,isim,sfat iinde barndran bir dile nasl basit diyebiliriz.Belki bizim yanlmz ngilize,Fransza Trkeyi retmek gibi bir vazifeyi kendimize ykleyemeyiimizdir.Bu vazifeyi omuzlarmza alrsak, elbette,onlarn anlayabilecei ekle indirgenmi dil bilgisi kitaplar da basabiliriz.rnein ben kitab okuyorum cmlesinde yklemin yeri sondadr.Ancak ngilizcede yklem hemen zneden sonra gelir.Bu kullanm Trkemizde de zaten mevcuttur. ben okuyorum kitab bu ekil de Trkeye gre yanl deildir.Trkeyi yeni renen bir ngiliz bu ekilde meramn ok rahat ifade edebilir ve biz onu rahatlkla anlarz.Yine bir ngiliz ahs zamirini devaml bata kullanmaya almtr.Brakalm Trkeyi konuurken de devaml ben,sen,o gibi zamirleri bata kullansn..Yine byk nl uyumu gibi manta uygun kurallar anlamakta zorlanan yabanclar da kabilir.Onlara kat bir tutumla yaklamak yerine, dili renmeye gei srecinde, baz kolay kullanmlar da gsterebiliriz.rnein; azaltlm kelimesi kken olarak azal- fiilinden gelmektedir.Bu fiilin kkeni doru ifade edildikten sonra azaltilmi,azaltulmu gibi Byk nl uyumu kuralna uymayan kullanmlarn da bir Trk tarafndan anlalacan gz nne alarak,yabanclarn bu tr kullanmlarna msamaha ile yaklamak gerekir.Belki de bylelikle dilimiz daha da yaygnlama imkann bulabilir.

65)Trkemizde haber kipleri imdiki zaman,gelecek zaman,geni zaman,grlen gemi zaman,duyulan gemi zaman olarak kullanlmaktadr.ngilizcedeki gibi dier dillerin mantk yaplarna uymayan zaman anlay Trkede mevcut deildir.ngilizceyi sonradan renen birisi hatta gnmzde ngilizce konuanlarn ou aslnda pek ok zaman kipini kullanmazlar.Onlar da belli bal zaman kiplerini kullanrlar.Trke bu ynyle kolay renilebilecek dillerden birisidir.Birleik zamanlarn oluturulmas ise olduka matematikseldir,formlize edilebilir niteliktedir.Bu Trkenin dzenliliinin bir baka gstergesidir.

66)Trkede renk adlar genelde benzetmeler,somutlatrmalar yoluyla oluturulur.Bylelikle Trke doay iyi inceleyenlerin ve gzlemleyenlerin dili olduunu ispat eder..rnein ngilizcede Brown kelimesi tamamen kalplam bir kelimedir..Ancak Trkede bu kelimenin karl kahverengi olmaktadr..Grld gibi burada bir somutlatrma vardr.Kelime sadece ezberlenmekle kalmamakta,hayale de,dnceye de adeta resmedilmektedir.Kahveyi grm olan biri kolaylkla bu rengi karabilir.Yine turuncu derken turungillere bir arm yaplmaktadr.Hemen bu meyvenin mesela portakaln rengi aklmza geliverir,bylelikle bu rengi daha iyi kavrarz.Son yllarda yaygnlaan ampanya sars tabiri de ayn mantn rndr.Yine yeil kelimesi ya kelimesinden gelmekte otu,imeni hatrlatmaktadr.Gnmzde de bilinen yedi rengin tonlarn anlatmak iin benzetmeler,somutlatrmalar kullanlmaktadr.rnein;imen yeili,ala yeili,ceviz yeili,krmznn bir tonu olan ve dudak rengine benzeyen yavru az,turkuaz mavisi,krem rengi vbBu da Trkenin ne kadar manta uygun bir dil olduunu gsteren baka bir delildir.

67)Trkemiz yeni kelimeler tretmeye de msait bir dildir.Pek ok teknolojik alet iin halkmzn arasnda yaylan Trke kelimeler olduka tutulmutur.Baz yabanc kelimelerin aynen Trkeye gemesinin nedeni ise, o kelimeleri karlamak iim oluturulan kelimelerin halkn kulana ho gelmemesinden ya da kelimenin anlamn tam iermemesinden kaynaklanabilir.Yani bu Trkenin eksiklii deildir.rnein;Trkeye Komptr olarak girmesi beklenen nesne Bilgisayar kelimesiyle karlanmtr.stelik bu kelime olduka da yaygnlamtr.Bunun nedeni bu birleik kelimenin ayn anlama gelen Computer kelimesinden Trk kulana daha ho gelmesi olabilir.Ya da bu kavram tam manasyla ifade eden bir kelime olmas da bu kelimenin yerlemesini salamtr.Yine printer yerine yazc,scanner yerine tarayc,refrigerator yerine Buzdolab kelimelerinin yerlemesi olduka anlamldr.Bu rnekler Trkenin teknolojinin en son merhalesini bile adlandrabilecek zenginlikte olduunu gstermektedir.Bizim dilcilerimizin eksii,kendi oluturduklar kelimelerin halk tarafndan kabul grp grlmeyeceini dnmeden yaygnlamasn istemeleridir.Aslnda bunun tam tersi olsa yani Trkeyi en saf ekliyle konuan halka sorulsa o doruyu syleyecektir.Binlerce yldr pek ok kavrama karlk gelecek kelimeyi bu Trk halk oluturmutur.O halde yeni kelimeler tretirken yine sz hakk onlarn olmaldr.Geliigzel kelimeler tretmek yerine halka yaylabilecek,halkn beenisini kazanacak,ekonomik kelimeler tretilmelidir.Demek ki bir kelime tretilmeden nce iyi bir kamuoyu aratrmas yaplmal,halkn Trkesine ba vurulmaldr.Trke her bilimsel kavrama karlk yeni kelimeler tretebilecek gtedir.Ancak Faks kelimesi yerine sylenmesi zor olan,belgegeer kelimesini yerletirmeye alrsak amacmza ulaamayz.Zaten bunu Trkenin kendisi kabul etmez.Bu kelimede grld gibi iki tane ge yan yana gelmekte ve telaffuzu gletirmektedir.Trke iirsel yapsyla bu gibi kullanmlar tasfiye etmesini bilir.Yine bu ge sesine ok benzeyen e sesi de telaffuzda dier bir gl dourur.Faks kelimesi yerine belki belgesayar,belgeyazar vb kelimeler kullanlsayd,dilimizi Faks kelimesinden kurtarm olurduk..Demek ki Trkeye yeni giren bir kelime ncelikle yerine geldii kavramn anlamn ok iyi karlamal ve de Trkn kulana,dil anlayna uygun olmaldr.

68)Trkemizde ngilizce veya dier Hint Avrupa dillerinde olan bkmllk yoktur.Bu da kelimenin aslna ulamamz kolaylatran bir unsurdur.Bazlar dillerinin bkml olmasn vn kayna olarak gsterebilmektedir.Halbuki dilin bklmeden,krlmadan,deimeden dzgn ve dzenli bir biimde ayakta kalmas daha da vnlmesi gereken bir durum deil midir?

69)Baz Hint Avrupa dillerinde kelimenin tekilliini ifade etmek iin yaln haldeki kelimelere ek getirilir.Trke ise buna gerek grmemitir.Zira oul olduu belirtilmeyen bir kelimenin tekil olduu zaten malumdur.Malumu ilam ise abestir.

70)Baz Hint Avrupa dilleri erkek iin ayr,kadn iin ayr fiil ekimleri,kelime kullanmlarna yer verir.Bu da o dilin kolaylkla renilmesini zorlatrr.Trkemiz ise erkek kadn ayrm yapmaz.Feminin masculin ayrm yaplmadan tek bir ekille erkek ve kadn duygu ve dncelerini rahatlkla ifade edebilir.

71)ngilizcede letirme eki yoktur.Trkeden stn olduu sylenen bu gibi dillerde letirme ekinin olmamas byk bir eksikliktir.Trkemizde ise bir sayy bltrmek iin er,-er eklerini kullanmamz yeterli olmaktadr.rnein: bir-er,iki-er,er.Fakat ngilizcede byle bir imkanmz yoktur..letirmeyi bu dilde ifade edebilmek iin each,apiece gibi kelimeler kullanlr.

72)Trkemizde baz isim tamlamalarnn tamlayan olmadan da merammz ifade edebiliriz.rnein;onlarn biri dememize gerek yoktur.Biri dediimiz zaman merammz anlalverir.Ancak ngilizcede one of them demek zorundayz.Yoksa ne demek istediimiz anlalmaz.Bizdeki tamlanan eki sayesinde bu i gerekten kolaydr.

73)Baz diller konuulduunda baz seslerin fazlaca tekrar edildiini grrz.rnein; bilhassa Amerikan ngilizcesinde ha,wa,u gibi seslerin oka tekrar edildiini grrz.Yunanca gibi dillerde ise t,s seslerinin fazlaca tekrar edildii aikardr.Bu sesler adeta bu dillerin birer sembol olmutur.Trkemiz eski Trke dneminde gerekten te,dan,k gibi seslerin oka tekrar edildii bir dildi.Fakat slamiyetle birlikte Trke zamanla inceldi ve bugnk gzel kvamna ulat..Bir yerde Arapa,Farsa Trkenin durgunlam olan daha da incelemeye olan temayln tetiklemitir.Trkeyi dinleyen yabanclar, her sesin yerli yerince yerletirildiini grdklerinden onun devaml tekrar eden seslerini anlamakta zorlanmaktadrlar.Trkenin bu mzikal yapsna da hayran kalmamak elde deildir..

74) Trkemizde bulunan pekitirme sfatlarnn bir benzeri dier dillerde yok gibidir. stelik bu pekitirme sfatlar Ermenice gibi pek ok dile Trkeden gemitir.rnek:

Simsiyah,bembeyaz,sapsar,masmavi

Bu zellik Trkenin icad bir zelliktir.Sfatlarn dereclerini daha da arttrmak iin gerekten akllca bir zmdr.stelik si-m,be-m,sa-p,ma-s derken kullanlan m,p,s sesleri yle gelii gzel kullanlmazlar..Bu sesler Trkede belki de ok eskiden var olan ya da yeni olumu olan bir ses zelliini de ortaya koyar..Eer rengin ya da sfatn nlleri kalnsa pekitirme sfatnn sonuna gelen nsz sert sesli bir nsz, eer bu sfatn nlleri inceyse pekitirme sfatnn sonuna m sesi gelir..Bu da Trkeye ayr bir mzikallik katar..

75)Bilindii gibi bir mzik eseri alnrken ne denli farkl sesler ve ne denli farkl notalar dzenli bir ahenkle kullanlyorsa o eser o derece kulaa ho gelir..Anadolu Ateinin tm yabanclar byleyii de biraz bu zelliinden kaynaklansa gerek..Bunun gibi Trkemizdeki kelimelerdeki,eklerdeki seslerin farkll,vurgu ve tonlamalarn uyumu,nl-nsz uyumlarnn ahenkleri,uzun seslerin yerli yerince oluu,kulaa ho gelen,-l,-y,-r,-n,- gibi seslerin tekrar bir btn olarak baktmzda Trkeyi ses telleriyle karlan bir musikiye dntrmtr..Bu da Trkenin inkar edilemez ayr bir gzelliidir.

76)Trkede baz cmlelerin boyutlu resimlerde olduu gibi,ufak vurgu deiiklikleri sayesinde ok deiik anlamlara gelmesi, dnya dillerinde bir rnei sadece yalnlayan dillerde grlen mstesna bir zelliktir.Trkenin bu zellii bize pek ok dnya dilinin oluumunun Trkeyle irtibatl olabileceini de hatrlatmaktadr.Bu konuyla ilgili rnekleri Trke Bir Yalnlayan Dil mi? balkl yazmzda greceiz.

77)ngilizce gibi dillerde karlama iin kullanlan Welcome kelimesi, hibir deiiklie uramadan Hoa kal manasnda yeniden kullanlr.Trkemizde ise her bir kavram iin bir kelime kullanlmas mecburiyeti hissedilir. Ho geldin kelimesi ile gelen kii karlanr.. Hoa kal kelimesiyle de gelinen yerden ayrlnr.

78)ngilizce gibi dillerde yi gnler anlamn ifade eden Good Bye kelime grubu aslnda God be with you cmlesinden ksalmtr.Bu cmlenin manas Tanr seninle olsun demektir.Demek ki ngilizce sadece kelimeleri deil cmleleri bile bakalatrmaktadr. Trkede ise cmlelerde ufak tefek ses dmeleri bazen olsa da,bu gibi kkl farkllamalara ok az rastlanr.slamyeti kabullerinden sonra Trkler neredeyse bin yldr Allaha smarladk cmlesini kullanmaktadrlar.Trke zellikle Allah,Resul,kitap,Tanr gibi kutsallk ifade eden kelimelerin cmle iinde bakalamamas iin olduka titiz davranmaktadr.

79)Trke Arapa gibi kkl dillere bile kelimeler vermi bir dildir.Ancak bilhassa Arapa szlklerinde bundan 50,60 yl ncesine kadar bulunan pek ok Trke kelime milliyeti Araplar tarafndan szlklerden karlmtr.Ancak buna ramen halk dilinde pek ok Trke kelime halen yaamaktadr.Kzlala kelimesi Alabalk kelimesinden bakalam bir Trke kelime olarak Arapada yaamaktadr.Bunun gibi halk arasnda yaayan yzlerce Trke kelimenin olduu da muhakkaktr.Hatta baz yerlerde kapy kapat demek isteyen Araplar Sekrul bab cmlesi yerine Kappat ulbab cmlesini kullanmaktadrlar. Kapat kelimesi kapamak fiilinden gelen kapat kelimesinin ta kendisidir.Yine Pakistan gibi Uzakdounun baz devletlerinin dilleri bile Trkeden kkl bir ekilde etkilenmitir.Pakistanllarn konutuu dil Ordu dilidir.Bu dili ise Trkler gelitirmitir.Ordu kelimesi, dilimizde aynen ordu,askeri birlik manasnda halen kullanlmaktadr.Tacike,Orduca gibi dillerde halen pek ok Trke kelime, baz seslerin bakalamasyla da olsa halen yaamaktadr.Hatta unu syleyebiliriz


ki,Orduca,Krte,erkezce,Grcce,Tacike,Arnavuta,Bonaka,Ermenice,Srpa, Yunanca,ngilizce,Almanca vb onlarca dile girmi olan Arapa ve Frasa kkenli kelimeleri,bu dillere tayan dil sadece ve sadece Trke olmutur..Zira ne Farslar,ne Araplar Trklerin ulat ve yzlerce yl ynettii bu milletlere ulamay baaramamtr.Sadece Mslman Trkler bu milletlere ulamlar ve onlarn Mslmanlamasn da salayarak,pek ok Trke kelimenin yannda,Arapa ve Farsadan geen pek ok kelimeyi de bu dillere geirmilerdir.Adeta Trke pek ok milleti birletirmeyi baaran kpr bir dil olmutur.

80)Baz dilbilginleri hep bir nyargyla Trkenin inceden,Moolcadan kkl olarak etkilendii gibi baz iddialarda bulunabilmektedirler.Evet Trke muhakkak ki bu dillerle etkileimlerde bulunmutur.Ancak bizce Trke bu gibi dilleri daha kkl bir biimde etkilemitir. Bilhassa ince deiik yaps sayesinde Trke kelimeleri iinde sindirmeyi baarmtr.Bu sayede Trke kelimeleri kamufle etmeyi baarmtr.Elbette az bir almayla bu dildeki Trke kelimeler de hemen ortaya kacaktr.Zaten Moolcann Trke ile %60 paralel olduunu da sylemeye gerek yok.Pek ok ek ve kelimenin iki dilde de ayn olduu ortadadr.rnein,bulunma hali eki iki dilde de de,da ekidir.ki dilin de ahs zamirleri ve ekleri birbirlerine olduka benzerdir.Sakal kelimesi Moolcada Sahal,g kelimesi H,bilig,bilgi kelimesi aynen bilig eklinde muhafaza edilmektedir.Bunlar gibi daha binlerce benzer kelime vardr iki dilde.ki dilin de ayn dil ailesinden olmas iki dilin benzerliini aklayan ikinci bir yorumun da kaynadr.Bu iki dilin benzerlii gayet normaldir.Ancak Trke Rus dilini de etkilemi ve bu dile yeni kelimeler vermitir.rnein;iek kelimesi bu dilde tsvesti eklinde kullanlmaktadr.Yine bala- kelimesi Rusada pakovat kelimesidir ki,bu kelimenin bag- kelimesinden geldii kesindir.Yine bu dilde lik,li gibi baz ekler biraz farkllaarak yaamaya devam etmitir.rnein; tsvet-nik-iek-lik,umeliy-bilikliYine oban kelimesi Rusada aban, kesik kelimesi kusok,dartmak(tartmak) kelimesi,dyorgat,bag(ba) kelimesi jaba eklinde bu dilde yaamaktadrlar.Demek ki,Trke en ummadmz dilleri bile etkilemitir,bu etkiler gnmzde de yaamaya devam etmektedir.Bugn Yahudilerin bir dili olan Ladino dilinde bile yzlerce Trke kkenli kelime yaamaktadr.Byle milliyeti milletlerin dillerine bile kelimeler brakabilmi bir dil gerekten gl bir dildir.

81)Trke daha bin yl ncesinden uruna kitaplar yazlan ve kendisine adeta ak olunan mkemmel bir dildir.Binlerce yldr Trkenin stnln,gzelliini ispat eden almalar yaplagelmitir.Demek ki,akll ve dnen insanlar Trkenin dzenini ve stnln kefetmiler,bu konuyla ilgili bizim de bir szmz olsun diyerek kitaplar yazmlardr.Dille ilgili hibir milletin bu denli alma yapmad,belki bunun aklndan bile geirmedii bir dnemde,Trkenin stnln ispata alan birka kitabn yazlabilmesi bile bal bana Trkenin stnln ispat eden ayr bir delildir.En koyu karanlklar iinde bile kendini gsterebilen bir k kayna gerekten kuvvetli bir enerjiye sahiptir.Bunun gibi dille ilgili hibir almann yaplamad,dilbilim asndan karanlk saylabilecek bir dnemde,kendini birka kitapla tm gzellikleriyle ortaya koyan bir dil o derece gl bir dildir.

(Dillerin ifresi...)






Syleyeceklerim var!

Bu yazda yazanlara katlyor musunuz? Eklemek istediiniz bir ey var m? Katlmadnz, beenmediiniz ya da dzeltilmesi gerekiyor diye dndnz bilgiler mi ieriyor?

Yazlar yorumlayabilmek iin ye olmalsnz. Neden mi? nanyoruz ki, yreklerini ve dncelerini ekinmeden okurlarna aan yazarlarmz, yazlar hakknda fikir yrtenlerle istediklerinde diyaloa geebilmeliler.

Daha nceden kayt olduysanz, buray tklayn.


 


zEdebiyat yazar olarak seeceiniz yazlar kendi kiisel ktphanenizde sergileyebilirsiniz. Kendi ktphanenizi oluturmak iin buray tklayn.

Yazarn dilbilim kmesinde bulunan dier yazlar...
Fince Trke Benzerlii
branice - Hinte Kardelii
Eston Dili ve Trke
Adem ve Havva Dili
Esperanto ve Trke
Trke'nin ifresi - Trke'nin stnl - 1
Trke'mizin Ermenice'ye Etkileri
Trke'nin Yitik Kardei; Kzlderilice!
Smer'e Farkl Bir Bak
Zuluca ve Trke

Yazarn bilimsel ana kmesinde bulunan dier yazlar...
Atomda Dna Var m?
Tebbet Suresindeki Mucizeler
oklu Hcre Modeli
slam Bilim Mzesi
Nasreddin Hoca Yazar Oldu
Hangi Tanr?

Yazarn dier ana kmelerde yazm olduu yazlar...
Sen Var Ya Sen! [iir]
akkd akkd [iir]
Blibilen Dilinde iir [iir]
Boyutlu iir [iir]
Miraciye [iir]
Saanak Sen Yayor [iir]
Blbller ehri stanbul [iir]
Trke Hamile Beyanlara [iir]
Buras Sessiz Biraz [iir]
New Orleans'l Siyahi Kirpiklerin [iir]


Ouz Dzgn kimdir?

Yazar edebiyatn her alannda almalar yapyor.

Etkilendii Yazarlar:
Btn yazarlardan az ok etkilendi. Zaten insanolunun zellii deil midir iletiimde bulunduu varlklardan etkilenmek?


yazardan son gelenler

 




| iir | yk | Roman | Deneme | Eletiri | nceleme | Bilimsel | Yazarlar | Babali Ktphanesi | Yazar Ktphaneleri | Yaratc Yazarlk

| Katlm | letiim | Yasallk | Sakllk & Gizlilik | Yayn lkeleri | zEdebiyat? | SSS | Knye | ye Girii |

Custom & Premade Book Covers
Book Cover Zone
Premade Book Covers

zEdebiyat bir zlenim Yapm sitesidir. zlenim Yapm, 2024 | Ouz Dzgn, 2024
zEdebiyat'da yaynlanan btn yazlar, telif haklar yasalarnca korunmaktadr. Tm yazarlarnn ya da telif hakk sahiplerinin izniyle sitemizde yer almaktadr. Yazarlarn ya da telif hakk sahiplerinin izni olmakszn sitede yer alan metinlerin -ksa alnt ve tantmlar dnda- herhangi bir biimde baslmas/yaynlanmas kesinlikle yasaktr.
Ayrntl bilgi icin Yasallk blmne bkz.